TERUGBLIK NA VIER EEUWEN OP HET BELEG VAN ZIERIKZEE 1575-1576 DOORW.H. KEIKES EN H. UIL. "Het belegeren en innemen van steden blijkt tijdens de Tachtigjarige oorlog de voornaamste militaire activiteit te zijn. Al het andere is daaraan ondergeschikt gemaakt. Dit had tot gevolg dat de stadsbewoners bijzonder nauw bij het oorlogsgebeuren werden betrokken. Voor de meesten veel nauwer dan hun lief was. A. Alberts 1) INLEIDING Een zilveren ketel met comfoor was de beloning van het stadsbestuur van Zierikzee aan ds. Johs. van de Velde wegens diens redevoering op 6 november 1776 ter herdenking van de bevrijding van het Spaanse juk in 1576. 2 Ook het armlastig deel van de burgerij kon een graantje meepikken; zij ontving een "toeleg tot een gedagtenisse wegens de viering van het Twee hondertjaarige Eeuwfeest der verkregen vrijheijd in den Gods dienst en Burgerstaat" 3). Er was alle reden om de gelukkige afloop te gedenken na een slopende belegering, gevolgd door overgave aan de vijand. Toch zijn er geen aanwijzingen, dat ook al in 1676 een herdenkingsplechtigheid heeft plaatsgevonden, terwijl in 1876 het "feest" beperkt bleef tot een "ge- costumeerde voordracht" met muzikale medewerking van "Kunst en Eer" in de concertzaal 4). Nu, na vier eeuwen, lijkt een geschikt ogenblik aangebroken om nog eens een terugblik te werpen op de belegering van Zierikzee. Hoewel aan deze militaire operatie zelfs een proefschrift werd gewijd 5), is dit beleg toch nooit "populair" geworden. De krijgsverrichtingen van de Spanjaarden tegen bv. Naarden, Alkmaar, Haarlem en Leiden zijn met bloed, hetzij met vergulde letters in vrijwel alle vaderlandse geschiedboeken voor het nageslacht vastgelegd, maar over Zierikzee leest men weinig of niets. Op het eerste gezicht, na oppervlakkige kennisneming van de feiten, lijkt het Spaans beleg van Zierikzee dan ook minder spectaculair. Wie evenwel iets dieper graaft, stuit op zeer belangwekkende aspecten, die zeker waard zijn om nog eens onder de aandacht van een breder publiek te worden gebracht. Aan de hand van de bronnen willen wij een terugblik werpen op een van de meest interessante belegeringen uit de Tachtigjarige oorlog. In het bijzonder zouden wij personen, die ten nauwste betrokken zijn geweest bij het beleg, aan het woord willen laten. Hun vaak indringende verslaggeving beeldt de confrontatie tussen verschillende opvattingen over gezag en geloof uit. Juist door tijdgenoten aan het woord te laten kan het menselijk aspect naar voren worden gebracht. 12

Tijdschriftenbank Zeeland

Kroniek van het Land van de Zeemeermin | 1976 | | pagina 16