VERENIGING STAD EN LANDE VAN SCHOUWEN-DUIVELAND DOOR J. L. BRABER De vereniging "Stad en Lande van Schouwen-Duiveland", onder wier auspiciën dit jaarboek - en hopelijk nog vele andere - wordt uitgegeven, werd opgericht te Zierikzee, kort voor de Tweede Wereldoorlog. Het was toen verscheidene inwoners van de stad opgevallen, dat er regelma tig interessante monumenten werden afgebroken of verknoeid. Ze vroe gen zich af of hieraan geen paal en perk kon worden gesteld. Per advertentie in de Zierikzeesche Nieuwsbode werden "allen die be lang stellen in bevordering van stadsschoon en landelijk schoon op Schou wen en Duiveland" uitgenodigd op een bijeenkomst in "Concordia" op 25 januari 1939. Daar werd "Stad en Lande" opgericht, met aanvankelijk 45 leden. Het bestuur werd toen als volgt samengesteld: Dr. J. J. Wes tendorp Boerma - voorzitter, Mr. W. Nieuwenhuysen - secretaris, W. L. Blindenbach - penningmeester, P. van Beveren, W. J. Dingemans, A. Groeneveld de Kater, Ds. W. E. Heyboer, N. H. Lysen, S. P. Moe- lijker sr. J. Stevense en J. Vijverberg. De naam van Dr. Westendorp Boerma - vrijwel voortdurend voorzitter van de oprichting af tot zijn overlijden in 197 0 - blijft onverbrekelijk aan de vereniging verbonden. Grote verdiensten had ook P. van Beveren, man van het eerste uur en secretaris van 1946 tot 1964, die in 1968 het erelidmaatschap verkreeg. Op 17 mei 1939 stortte het naast de Corneliastichting staande Mossel poortje in. Het werd niet herbouwd, waardoor het bestaansrecht van de pas opgerichte vereniging extra werd onderstreept. Doelstelling van "Stad en Lande" werd: "Bevordering en behoud van stedelijke en land schappelijke schoonheid op Schouwen-Duiveland". Verbouwingen van huizen, uitbreidingsplannen, zomerwoningencomplexen, reclameborden enz. worden nauwlettend in het oog gehouden, al werd aanvankelijk het vermanende vingertje slechts aarzelend opgestoken. De laatste jaren wordt - al of niet in samenwerking met het Zeeuwse Coör dinatieorgaan voor natuur-, landschaps- en milieubescherming - aan de betrokken instantie schriftelijk of mondeling mededeling gedaan van even tuele bezwaren. Dat is vooral noodzakelijk, als projectontwikkelaars van machtige besloten vennootschappen, zowel binnen- als buitendijks, ongebreidelde ideeën pogen te realiseren. Verheugend is, dat in de periode na de oorlog - waarin contrasten dui delijker zijn dan in een zich rustig ontwikkelende maatschappij - het getij keerde ten gunste van onze doelstelling. Van groot belang was, dat Mo numentenzorg als regeringsinstantie gezag kon uitoefenen en geplande wanstaltige en detonerende bouwsels tussen oude geveltypen kon afwijzen. Tegenwoordig wordt niet alleen gelet op het behoud van een bepaald ge bouw, maar het gehele straatbeeld is beschermd en sedert enkele jaren kennen we zelfs het begrip "Beschermd stads- en dorpsgezicht". Hier onder vallen Zierikzee, Brouwershaven en Dreischor. Met beperkende bepalingen betreffende de bouw zijn echter de daaraan gekoppelde financiële problemen niet opgelost. Het is dan ook een geluk kig verschijnsel, dat de overheid door subsidiëring hierin is tegemoet gekomen. 4

Tijdschriftenbank Zeeland

Kroniek van het Land van de Zeemeermin | 1976 | | pagina 8